پرسش ها و پاسخ هاي فقهي پيرامون روزه

مائده آسمانی

بسم الله الرحمن الرحیم

پرسش ها و پاسخ هاي فقهي پيرامون روزه

سلام علیکم ؛پرسش ها و پاسخهاى فقهى دانشجويان که پاسخ ها از سايت نهاد رهبري در دانشگاه ها است.

سؤال: در سحر ماه مبارك رمضان ، محتلم بودم و به خاطر خجالت و تنگي وقت ، غسل نكردم، وظيفه من چيست ؟

جواب: اگر يقين به احتلام داشته ايد و وقت براي غسل كردن نداشته ايد، وظيفه شما تيمم بدل از غسل جنابت بوده كه با اين كار روزه

شماصحيح بوده ، لكن براي نماز بايد غسل مي كرديد و اگر با يقين به جنابت هيچ يك از غسل و تيمم را انجام نداده ايد در صورتي كه

مساله را نمي دانسته ايد ودر سوال كردن هم كوتاهي نكرده باشيد فقط قضاي روزه آن روز بر شماواجب است و اما اگر از روي عمد و

آگاهي و سوال نكردن يا اين كه مي توانسته ايد مساله را بپرسيد اهميت نداده ايد علاوه بر قضاي آن روزه ،كفاره افطار عمدي هم بر

شما واجب است ؛ يعني ، 60 روز روزه و يا اطعام 60 فقير ، ( به هر فقير 10 سير گندم ، نان ، آرد يا برنج بدهيد ) و بايدتوجه داشته

باشيد كه خجالت كشيدن در اين گونه موارد عذر شرعي محسوب نمي شود،

( استفتا از دفتر آيت الله سيستاني ).

سؤال: روزه كسي كه قبل از اذان صبح به جاي غسل تيمم كرده چه حكمي دارد؟

جواب: چنانچه تيمم را در آخر وقت و زماني انجام داده كه امكان غسل قبل از اذان براي او نبوده است روزه او صحيح است.

سؤال: اگر شخصي بعد از نماز صبح محتلم شود و تا غروب غسل نكند، آيا اشكالي به روزه او وارد مي شود؟

جواب: اگر كسي بعد از نماز صبح محتلم شود، لازم نيست فورا" غسل كند؛ بلكه تا موقع نماز ظهر و عصر مي تواند صبر كند .اما قبل

ازغروب آفتاب، ( يعني ، مقدار زماني كه براي غسل كردن و خواندن نماز ظهر وعصر وقت باقي باشد ) بايد غسل كند و نمازهايش را

بخواند .و روزه او هم صحيح است.

سؤال: روزه داري كه دندانهايش خونريزي داشته باشد ومجبور باشد آنها را بشويد و در حين شستن خون بگلويش برسد روزه اش چه

حكمي دارد ؟

جواب: روزه اش صحيح است و خوني كه به گلوي او مي رسد اگر عمدا نباشد اشكال نداردولي سعي كند آن را بيرون بريزد و شستن

دهان و دندانهايش به هنگام روزه بلامانع است ولي پس از شستن ، براي اطمينان سه بار آب دهان را بيرون بيندازدتا رطوبت آب به گلو

نرسد.

سؤال: نماز و روزه ماه رمضان و نماز و روزه مستحبي شخصي كه براي تحصيل مسافت 16 كيلومتري را هفته اي دوبار طي كند،

از نظر آيت الله خامنه اي چگونه است ؟

جواب: اگر از اهالي همان شهر هستيد نماز و روزه شما كامل است ولي اگر از شهرستان ديگري به آن شهر رفته ايد و هر روز مي

خواهيد اين مسير را طي نماييد نماز شما شكسته و روزه را افطار نماييد .

مائده آسمانی

بسم الله الرحمن الرحیم

سؤال: چندين سال روزه گرفتم و نماز خواندم در حالي كه نمي دانستم جنب بايد غسل كند؟

جواب: روزه هاي شما قضا ندارد، ولي نمازها را بايد به تدريج قضا نماييد.

سؤال: اگر نداند باقي ماندن بر جنابت تا اذان صبح از مبطلات روزه است روزه چه حكمي دارد؟

جواب: اگر علم به حكم مساله نداشته است و در پرسيدن و بررسي هم كوتاهي نكرده است روزه صحيح است و قضا و كفاره ندارد،

( استفتا از دفتر آيت الله تبريزي ) .

سؤال: اگر با شنيدن صداي اذان تهران گمان كند كه اذان اصفهان شده و افطار كندچه حكمي دارد؟

جواب: اگر انسان از شنيدن صداي اذان يقين كرده است كه مغرب شده و افطارنمايد و بعدمعلوم شود مغرب نبوده است بايد قضاي آن روز را بگيرد ولي

كفاره لازم نيست ، ( توضيحالمسايل مراجع ، ج 1، مساله 1688 ).

سؤال: اگر به دليل تاريكي هوا يقين به اذان كنيم و افطار كنيم چه حكمي دارد؟

جواب: اگر در هواي صاف به واسطه تاريكي يقين كند كه مغرب شده وافطار كند بعد معلوم شود كه مغرب نبوده فقط قضاي آن روز بر او واجب است .

( توضيحالمسايل مراجع ، ج 1، ص 881، مسيله 1688 )

سؤال: شستن سر در زير شير آب در حال روزه چه حكمي دارد؟

جواب: آنچه براي روزه دار مضر است و روزه را باطل مي كند× فرو بردن سر زير آب است به طوري كه يك مرتبه آب همه سر را فراگيرد اما شستن زير شير

اشكالي ندارد.

مائده آسمانی

[size=167]بسم الله الرحمن الرحیم

سؤال: اگر در زمان روزه در اثر سرفه ، خلطي به داخل دهان نمازگزار بريزد، چه بايد كند؟

جواب: بايد با كمك دستمال و امثال آن خلط را از دهان خارج كند و بنابر احتياط واجب ، نبايد عمدا" فرو دهد.

سؤال: آيا ماليدن كرم و روغن به پوست و موها موجب بطلان روزه مي شود؟

جواب: ماليدن هر گونه كرم و روغن به پوست و موها موجب بطلان روزه نمي شود.

سؤال: اگر در ماه رمضان كسي بعد از اذان بيدار شود و متوجه گردد كه جنب است وغسل را تا عصر تاخير بيندازد روزه اش صحيح است ؟

جواب: در فرض سوال روزه آن روزش صحيح است.

سؤال: آيااستفاده از عطر، شامپو، كرم و رژلب در ماه مبارك رمضان مجازاست ؟

جواب: هيچ يك از موارد ذكر شده مبطل روزه نيست ، مگر آن كه رژلب وارد دهان شود و فرو داده شود .

سؤال: حكم استمنا در ماه رمضان وباقي ماندن برجنابت تا اذان صبح چيست ؟ قضا وكفاره آن چگونه است ؟

جواب: استمنا در هر حال حرام است و موجب بطلان روزه مي شود .

اما كيفيت قضاي روزه ها : مواردي كه روزه خود را با استمنا و يا باقي بودن بر جنابت تا اذان صبح باطل كرده ايد حتما بايد قضا كنيد واگر به مساله واقف

بوده ايد يعني مي دانسته ايد كه اين كار موجب بطلان مي شود كفاره نيز دارد، يعني براي هر روز شصت روز روزه و يا اطعام شصت فقير، ولي اگر مساله

را نمي دانسته ايد و در يادگيري كوتاهي نكرده ايد در اين صورت تنها قضاي روزه ها بر شما واجب است و نيز اگرمدتي مساله را نمي دانسته ايد و مدتي

مي دانسته ايد تنها براي زماني كه مطمين هستيد مساله را مي دانسته ايد بايد كفاره بدهيد .لازم به ذكراست كفاره نيز مشروط به تمكن است ،

يعني اگر از روزه گرفتن ( آن هم 31 روز پشت سرهم ) متمكن باشد و يا قدرت مالي براي اطعام فقرا داشته باشد، در غير اين صورت به اندازه اي كه

مي تواند بايد انجام دهد و استغفار نمايد .نكته ديگر در مورد استمنا اين است كه اگر مي دانسته ايد اين عمل حرام است و روزه را باطل مي كند در اين

صورت كفاره جمع واجب است ،يعني هم بايد شصت روز روزه بگيريد و هم شصت فقير را اطعام كنيد. البته اين مورد هم مشروط به تمكن است .

ميزان كفاره نيز در مورد اطعام براي هر نفر 750 گرم گندم ، جو، آرد و ... است .

مائده آسمانی

بسم الله الرحمن الرحیم

سؤال: تنفس بخار آب غليظ براي روزه دار در حمام چه حكمي دارد؟

جواب: مقصود از بخار غليط، بخاري است كه مانند دود است ومشتمل بر ذرات آب است مثل بخار سماور در حال جوش و امثال آن ، و اما بخار داخل

حمام معمولي مانعي ندارد .( جامع المسايل آيت الله فاضل ، ج 1، ص 551 ).

سؤال: روزه كسي كه كاري انجام داده كه نمي دانسته روزه را باطل مي كند چه حكمي دارد؟

جواب: در صورتي كه كوتاهي در يادگيري حكم نكرده و به خاطر ندانستن مساله روزه خود را باطل نموده فقط قضا بر او واجب است .

سؤال: اگر انسان به علت ضعف جسمي نتواند روزه بگيرد وظيفه اش چيست ؟

جواب: اگر ضعف مختصر ومعمولي است به خاطر آن نمي توان روزه را خورد ولي اگر ضعف به حدي باشد كه به نحو معمول قابل تحمل نيست مي تواند

روزه نگيرد و تا رمضان آينده قضاي آن را به جا آورد و اگر تا رمضان آينده قضا را نگرفت براي هر روز750 گرم گندم ، برنج يا آرد و امثال آن به فقير غير سيد

به عنوان كفاره بدهد وبعدا" قضاي آن را هم بگيرد .بلي ، اگر تا رمضان آينده ضعف ادامه داشت وقدرت بر روزه گرفتن نداشت ، قضا ساقط و فقط پرداخت

كفاره واجب مي گردد .

سؤال: آيا اگر با قرص جلوي عادت گرفته شود، براي روزه اشكال دارد؟

جواب: اگر ضرري نداشته باشد قرص خوردن براي گرفتن روزه و غيره اشكالي ندارد.

سؤال: سه روزاول ماه را روزه گرفتم دربين روزناراحتي معده پيدا كردم لذابه تشخيص خودچند روز،روزه نگرفتم وبعدازمدتي دوباره گرفتم،

آياروزه برمن واجب است ؟

جواب: در صورت خوف ضرر، روزه گرفتن واجب نيست . پس از ماه رمضان به تدريج قضاي آن را بگيريد.

مائده آسمانی

[size=167]بسم الله الرحمن الرحیم

سؤال: وطن من زنجان است والان ساكن قم هستيم ،والدينم مي گويند از زنجان اعراض نكرده ايم و نمازمان تمام است ،

ولي من قصد زندگي در زنجان ندارم حكم نماز و روزه من چيست ؟

جواب: اگر تصميم قطعي داريدكه ديگر در زنجان زندگي نكنيد اعراض است و در زنجان حكم مسافر داريد و در اينصورت تبعيت نيست،

ولي در صورت ترديد وطن شما مي باشد.

سؤال: مدتي همراه خانواده ام در شهرهاي مختلف زندگي كرده ام و اكنون پدر و مادرم ساكن مشهدند و من تهران نماز و روزه من در

اين دو محل چگونه است ؟

جواب: اگر مشهد را وطن دايمي خود قرار داده ايد تا زماني كه اعراض نكرده ايد نماز كامل است در غير اين صورت حكم مسافر را داريد و

در تهران اگر قصد توطن نكرده ايد حكم مسافر داريد.

سؤال: وطن اصلي و زادگاهم شهرستان است ،ولي با روستاي پدرم رفت و آمد داريم. حكم نماز و روزه در آن روستا چگونه است ؟

جواب: در شهرستان كه وطن اصلي شماست نماز تمام و روزه صحيح است . اما در آن روستا اگر پدر ومادر شما آن جا را وطن قرار داده و

قسمتي از سال را در آن جا سكونت مي كنند شما هم به تبع آنها روستا را وطن دوم قرار داده ايد، نمازتان درروستا تمام و روزه صحيح است و

بعد از اين كه استقلال پيدا كرديد تصميم خودتان ملاك است . يعني اگر قصد نداريد در روستا زندگي كنيد اعراض محسوب مي شود و هر وقت

به آنجا مي رويد در صورتي كه قصد ماندن ده روزنكنيد نماز شما شكسته و روزه صحيح نيست.

سؤال: زني كه بعد از عروسي علي رغم ميل خود به محلي كه شوهر تعيين مي كند مي رود، حكم نماز و روزه او چيست ؟

جواب: برخي از مراجع مي فرمايند اگر زن قصد توطن در شهر شوهر را نداشته باشد آن شهر وطن او محسوب نمي شود و حكم مسافر را دارد كه

اگر ده روز يا بيشتر در آن شهر مي ماند نماز و روزه اش تمام است و اگر 10 روز نمي ماند نماز شكسته و روزه صحيح نيست . و بعض ديگر از مراجع

مي فرمايند تابع شوهر است و وطن شوهر وطن اوهم محسوب مي شود.

سؤال: حكم نماز و روزه دانشجوياني را كه فاصله وطن آنها تا محل تحصيل بيش از 4فرسخ شرعي است و 3روز در هفته ، به محل تحصيل مي روند و

در همان روز برمي گردند و حداقل براي يك ترم چنين برنامه اي دارند، در محل تحصيل و بين راه بيان فرماييد؟

جواب:

آيات عظام امام خميني و خامنه اي : نماز شكسته است و روزه صحيح نيست.

آيات عظام اراكي و گلپايگاني : نماز تمام و روزه صحيح است.

آيت الله بهجت : نماز تمام و روزه آنان صحيح است.

آيت الله تبريزي : بنا بر احتياط بين نماز شكسته و تمام جمع مي كند و بنابر احتياط روزه بگيرد و چنانچه روزه گرفت قضا ندارد .

آيت الله سيستاني : اگر به مدت 6 ماه در يك سال يا سه ماه در چند سال اين مسافرت ها ادامه دارد نماز او در همه مسافرت ها

حتي اگر براي تفريحباشد تمام و روزه صحيح است.

آيت الله صافي: نماز در بين راه و محل تحصيل تمام و روزه صحيح است.

آيت الله فاضل : بنا بر احتياط واجب شكسته است و نمي توانند روزه بگيرند.

آيت الله مكارم : نماز و روزه در محل تحصيل و خوابگاه و بين راه تمام است.

مائده آسمانی

بسم الله الرحمن الرحیم

سؤال: آيا بعد از عدول از مرجع ميت به حي مي توانم دوباره به مرجع ميت قبلي رجوع كنم ؟

جواب: اگر در مساله اي از فتواي مجتهدميت ( مرده ) به مجتهد حي ( زنده ) مراجعه كرده ايد، مجددانمي توانيد در آن مساله به مجتهد ميت رجوع كنيد.

سؤال: كسي كه وطن او كاشان است و براي تحصيل به قم آمده و در شهر قم خانه گرفته ومحل تحصيل او در 10 كيلومتري قم و براي تدريس هم

در هفته دو روز به روستا مي رود و شب به قم باز مي گردد و در آخر هفته هم به كاشان مي رود حكم نماز و روزه او چگونه است ؟

جواب:

امام خميني : نماز شكسته است و روزه صحيح نيست.

آيات عظام اراكي و گلپايگاني : نماز تمام و روزه صحيح است.

آيت الله بهجت : در هر دو مورد نماز و روزه تمام است با مراعات مساله 1066 رساله.

آيت الله تبريزي : بنا بر احتياط بين نماز شكسته و تمام جمع نمايد وروزه هم بنا بر احتياط بگيرد و قضا ندارد و

اگر محل تدريس بيشتر ازمسافت شرعي باشد در آنجا و در بين راه نمازش تمام است .

آيت الله سيستاني : قم براي او در حكم وطن است و اگر روستا به مقدارمسافت دور باشد و رفتن به آنجا براي شش ماه در

يك سال يا سه ماه در چند سال ادامه داشته باشد به احتياط واجب بايد نمازها را هم شكسته بخواند هم تمام و روزه را هم بگيرد و هم قضا كند.

آيت الله صافي : در فرض سوال نماز تمام و روزه صحيح است .

آيت الله فاضل : نمازشان بنا بر احتياط واجب شكسته است مگر در وطن خودشان يا جايي كه قصد دارند ده روز بمانند.

آيت الله مكارم : نماز و روزه او در كاشان و قم و محل تحصيل كامل است و در فاصله بين قم و كاشان و همچنين در روستا در صورتي كه به حدمسافت

شرعي برسد شكسته است.

سؤال: حكم نماز و روزه كساني كه دوره سربازي خود را مي گذرانند و هر روز به وطن مراجعت مي كننديا در هفته يك بار روز جمعه به وطن مي آيند چيست ؟

جواب:

امام خميني: نماز شكسته است و روزه صحيح نيست.

آيت الله خامنه اي: در غير سفر اول نمازشان تمام و روزه صحيح است.

آيات عظام اراكي و گلپايگاني : نماز تمام و روزه صحيح است.

آيت الله بهجت : در هر دو مورد نماز و روزه تمام است با مراعات مساله 1066 رساله.

آيت الله تبريزي : چنانچه در دوره آموزشي باشند احتياط نمايند و بعداز آن كه كاري به آنها واگذار مي شود نمازشان تمام است و روزه شان را هم بگيرند.

آيت الله سيستاني : كسي كه هر روز به وطن مراجعت مي كند و به مقدارمسافت شرعي دور است كثيرالسفر است و نماز او در همه مسافرت ها

تمام و روزه صحيح است و آن كه فقط روز جمعه مي آيد، اگر محل كاراو يك جا باشد و قصد ماندن 5/1 سال داشته باشد نمازش در آنجاتمام و روزه صحيح و

در راه اگر به اندازه 44 كيلومتر باشد شكسته است و اگر نمي تواند چنين قصدي بنمايد كثيرالسفر است و حكم آن گذشت.

آيت الله صافي : در فرض سوال نماز آنها تمام و روزه شان صحيح است.

آيت الله فاضل : نمازشان بنا بر احتياط واجب شكسته است مگر در وطن خودشان يا جايي كه قصد دارند ده روز بمانند.

آيت الله مكارم : آنها كه هر روز به وطن مراجعت مي كنند نماز و روزه آنها در محل خدمت و بين راه تمام است و آنها كه هفته اي يك بار به وطن باز مي گردند،

در صورتي نماز و روزه آنها تمام است كه قرارباشد براي مدت طولاني مثلا يك سال يا بيشتر آنجا بمانند.

سؤال: حكم نماز و روزه اساتيدي كه سه روز در هفته به محل تدريس رفت و آمد دارنددر دو صورت زير در محل تدريس و بين راه بيان فرماييد :

الف ) محل تدريس يك شهر است . ب ) محل تدريس شهرهاي مختلف است.

جواب:

امام خميني : نماز شكسته است و روزه صحيح نيست.

آيت الله خامنه اي : نماز تمام و روزه صحيح است.

آيات عظام اراكي و گلپايگاني: نماز تمام و روزه صحيح است.

آيت الله بهجت : كلا تمام است در غير سفر اول با مراعات مساله 1066 رساله.

آيت الله تبريزي : چنانچه تا شهر محل تدريس 22 كيلومتر يا بيشتر باشدنمازشان تمام و روزه شان صحيح است .

آيت الله سيستاني : اگر به مقدار مسافت رفت و آمد دارند در هر دو فرض نماز آنها در همه مسافرت ها حتي اگر براي تفريح باشد تمام و روزه صحيح است.

آيت الله صافي : در فرض سوال در محل تدريس و بين راه نماز تمام وروزه صحيح است .

آيت الله فاضل : بنا بر احتياط نماز آنها شكسته است و روزه صحيح نيست.

آيت الله مكارم : نماز و روزه آنها تمام است .

تذكر : در مواردي كه نظر مرجع تقليد به صورت احتياطوجوبي در مساله اي مطرح شده است مقلد مي تواند با

رعايت فالاعلم به مرجعي كه در آن مساله فتوا مي دهد مراجعه نمايد.

سؤال: حكم نماز و روزه اساتيدي كه يك روز در هفته ، به محل تدريس مسافرت مي نماينددر محل تدريس و بين راه بيان فرماييد؟

جواب:

امام خميني : نماز شكسته است و روزه صحيح نيست.

آيت الله خامنه اي : نماز تمام و روزه صحيح است.

آيات عظام اراكي و گلپايگاني : نماز تمام و روزه صحيح است.

آيت الله بهجت : كلا تمام است در غير سفر اول با مراعات مساله 1066 رساله.

آيت الله تبريزي : چنانچه تا شهر محل تدريس 22 كيلومتر يا بيشتر باشدنمازشان تمام و روزه شان صحيح است .

آيت الله سيستاني : نماز آنها شكسته و روزه باطل است مگر اين كه كثيرالسفر باشند كه معيار آن گذشت.

آيت الله صافي : در فرض سوال در محل تدريس و بين راه نماز تمام و روزه صحيح است .

آيت الله فاضل : بنا بر احتياط نماز آنها شكسته است و روزه صحيح نيست.

آيت الله مكارم : شكسته است .

مائده آسمانی

بسم الله الرحمن الرحیم

سؤال: دانشجويي كه خوابگاهش در خارج شهر ( بافاصله بيش تراز چهار فرسخ ) است و گاهي براي خريد لوازم مورد نياز ياتفريح به شهر محل تحصيل يا

شهر مجاور مي رود نماز و روزه او در آن جا و در برگشت به خوابگاه در صور زير چگونه است ؟

الف ) دو روز در هفته در محل تحصيل و خوابگاه است ؟

ب ) شنبه تا چهار شنبه در محل تحصيل و خوابگاه است ؟

ج ) دو يا چند هفته يكبار به وطن مراجعت مي كند؟

جواب:

آیات عظام امام خميني و خامنه اي : نماز شكسته است و روزه صحيح نيست.

آیات عظام اراكي و گلپايگاني : نماز تمام و روزه صحيح است .

بلي درموردي كه براي غير تحصيل به شهر محل تحصيل يا جاي ديگر بافاصله 4 فرسخي مي رود نماز در آن محل شكسته است.

آيت الله بهجت : الف ) و ب ) نماز و روزه در محل تحصيل و خوابگاه و بين راه آنها و وطن كلاً تمام است با مراعات مساله 1066 رساله.

ج ) اگر هر روز از خوابگاه به محل تحصيل رفت و آمد دارد نماز وروزه اش در آن دو جا و بين راه آن دو تمام است ولي در راه مراجعت به وطن شكسته

است با مراعات مساله 1066 رساله.

آيت الله تبريزي : بنا بر احتياط واجب بين نماز شكسته و تمام جمع كند و احتياطا روزه هم بگيرد و چنانچه روزه گرفت قضا آن واجب نيست.

آيت الله سيستاني : اگر اين وضع دو سال يا بيشتر ادامه داشته باشد درفرض ( ( ب ) ) و ( ( ج ) ) و همچنين در فرض ( ( الف ) ) اگر دو روز كامل مي ماند

شهر خوابگاه در حكم وطن است و نماز او در آن جا تمام و روزه صحيحاست واما در مسافرت به محل تحصيل يا شهر مجاور چه براي تفريح باشد چه درس

نماز شكسته است مگر اين كه كثيرالسفر باشند مثلاًمجموع مسافرت هاي آنها در ماه از ده روز بيشتر باشد به مدت شش ماه در يك سال يا سه ماه در

چند سال.

آيت الله صافي : نماز آنها در تمام صور ( ( الف ) ) و ( ( ب ) ) و ( ( ج ) ) تمام و روزه صحيح است . بلي در موردي كه براي غير تحصيل به شهر محل تحصيل يا

جاي ديگر با فاصله 4 فرسخي مي رود نماز در آن محل شكسته است .

آيت الله فاضل : اگر كمتر از ده روز يكبار به شهر برود نمازش شكسته است.

آيت الله مكارم : در صورت اول شكسته و در صورت دوم و سوم تمام است هر چند يكسال در آنجا نماند.

سؤال: دانشجويي كه خوابگاهش در خارج شهر ( با فاصله كمتر ازKM 5/22 ) است و گاهي براي خريد لوازم مورد نيازيا تفريح به شهر محل تحصيل يا

شهر مجاور ( با فاصله كمتر از 4فرسخ ) مي رود نماز و روزه او در صور زير چه صورت دارد؟

الف ) 2روز در هفته را در محل تحصيل و خوابگاه است ؟

ب ) شنبه تا چهار شنبه را در محل تحصيل و خوابگاه است ؟

ج ) دو يا چند هفته يكبار به وطن مراجعت مي كند ؟

جواب:

آيات عظام امام خميني و خامنه اي : نماز شكسته است و روزه صحيح نيست.

آيات عظام اراكي و گلپايگاني : نماز تمام و روزه صحيح است.

آيت الله بهجت : ( ( الف ) ) و ( ( ب ) ) نماز و روزه در محل تحصيل و خوابگاه وبين راه آنها و وطن كلاً تمام است با مراعات مساله 1066 رساله .

( ( ج ) ) با قصد اقامت عشره در مجموع محل تحصيل و خوابگاه نماز وروزه در آنجا تمام است و در راه از آنجا به وطن شكسته است.

آيت الله تبريزي : چنانچه فاصله خوابگاه يا محل درس با وطن او 22 كيلومتر يا بيشتر باشد بنا بر احتياط واجب بين نماز شكسته و تمام جمع كند و

احتياطا روزه هم بگيرد و چنانچه روزه گرفت قضاي آن واجب نيست.

آيت الله سيستاني : اگر اين وضع دو سال يا بيشتر ادامه داشته باشد درفرض ( ( ب ) ) و ( ( ج ) ) شهر خوابگاه پس از يك ماه اقامت با اين قصد در حكم

وطن است و نمازش در آنجا تمام است و در راه شكسته و در محل تحصيل و شهر مجاور مذكور اگر از محل خوابگاه به آنجا برودنمازش تمام است و همچنين

در راه و در فرض ( ( الف ) ) نيز حكم همين گونه است اگر تمام دو روز را كاملاً در آنجا بماند و اگر كمتر از دو سال مي ماند بدون اقامه ده روز در يك جانمازش

در همه اين موارد شكسته است.

آيت الله صافي : در فرض سوال نماز آنها در تمام صور ( ( الف ) ) و ( ( ب ) ) و ( ( ج ) ) تمام و روزه صحيح است .

آيت الله فاضل : اگر قصد داشته باشد ده روز يا بيشتر در خوابگاه بماند ودر ظرف ده روز چند بار به شهر برود نمازش تمام است.

آيت الله مكارم : در صورت دوم و سوم نماز و روزه او كامل است مشروط بر اين كه براي مدت طولاني مثلا يكسال يا بيشتر بخواهد درآن جا ادامه تحصيل

بدهد و در صورت اول در هر حال شكسته است.

سؤال: حكم نمازوروزه دانشجوياني راكه فاصله وطن آنها تامحل تحصيل بيش از4فرسخ شرعي وخوابگاه آنان درداخل شهر بافاصله10كيلومتر يا بيشترو

دانشجو دوروزدرهفته را درمحل تحصيل وخوابگاه است وحداقل براي يك ترم چنين برنامه اي دارد،درمحل تحصيل،خوابگاه وبين راه بيان فرماييد.

جواب:

آيات عظام امام خميني و خامنه اي : نماز شكسته است و روزه صحيح نيست .

آيات عظام اراكي و گلپايگاني : نماز تمام و روزه صحيح است .

آيت الله بهجت : نماز تمام و روزه صحيح است .

آيت الله تبريزي : اگر مسافت 22 كيلومتر يا بيشتر باشد بنا بر احتياط واجب در راه و محل تحصيل و خوابگاه بين نماز شكسته و تمام جمع كند و روزه

ماه رمضان را بگيرد و بعيد نيست ديگر قضا روزه بر او واجب نباشد .

آيت الله سيستاني : اگر اين وضع براي 6 ماه در يك سال يا 3 ماه در چند سال ادامه داشته باشد كثيرالسفرند و نماز آنها در همه مسافرت ها تمام و روزه

صحيح است .

آيت الله صافي : نماز تمام و روزه صحيح است .

آيت الله فاضل : نماز اين افراد شكسته است و نمي توانند روزه بگيرند مگراين كه تصميم داشته باشند ده روز يا بيشتر در يك مكان بمانند .

آيت الله مكارم : نماز و روزه اش در هر سه مكان تمام است .

تذكر : در مواردي كه نظرمرجع تقليد به صورت احتياط وجوبي در مساله اي مطرح شده است مقلد مي تواند با رعايت فالاعلم

به مرجعي كه در آن مساله فتوا مي دهد مراجعه نمايد.

سؤال: حكم نمازوروزه دانشجوياني راكه فاصله وطن آنها تامحل تحصيل بيش از4فرسخ شرعي وخوابگاه آنان درداخل شهر بافاصله10كيلومتر يا بيشترو

دانشجو دوروزدرهفته را درمحل تحصيل وخوابگاه است وحداقل براي يك ترم چنين برنامه اي دارد،درمحل تحصيل،خوابگاه وبين راه بيان فرماييد.

جواب:

آيات عظام امام خميني و خامنه اي : نماز شكسته است و روزه صحيح نيست .

آيات عظام اراكي و گلپايگاني : نماز تمام و روزه صحيح است .

آيت الله بهجت : نماز تمام و روزه صحيح است.

آيت الله تبريزي : اگر مسافت 22 كيلومتر يا بيشتر باشد بنا بر احتياط واجب در راه و محل تحصيل و خوابگاه بين نماز شكسته و تمام جمع كند و روزه

ماه رمضان را بگيرد و بعيد نيست ديگر قضا روزه بر او واجب نباشد .

آيت الله سيستاني : اگر اين وضع براي 6 ماه در يك سال يا 3 ماه درچند سال ادامه داشته باشد كثيرالسفرند و نماز آنها در همه مسافرت ها تمام و روزه

صحيح است .

آيت الله صافي : نماز تمام و روزه صحيح است .

آيت الله فاضل : نماز اين افراد شكسته است و نمي توانند روزه بگيرندمگر اين كه تصميم داشته باشند ده روز يا بيشتر در يك مكان بمانند .

آيت الله مكارم : نماز و روزه اش در هر سه مكان شكسته است .

سؤال: حكم نماز و روزه دانشجوياني را كه فاصله وطن آنها تا محل تحصيل بيش از 4فرسخ شرعي است و شنبه به محل تحصيل مي روند و

چهارشنبه ياپنج شنبه به وطن مراجعت مي كنند و حداقل براي يك ترم چنين برنامه اي دارند، در محل تحصيل و بين راه بيان فرماييد.

جواب:

آيات عظام امام خميني و خامنه اي : نماز شكسته است و روزه صحيح نيست.

آيات عظام اراكي و گلپايگاني : نماز تمام و روزه صحيح است.

آيت الله بهجت : نماز تمام و روزه آنان صحيح است.

آيت الله تبريزي : بنا بر احتياط بين نماز شكسته و تمام جمع مي كند و بنابر احتياط روزه بگيرد و چنانچه روزه گرفت قضا ندارد .

آيت الله سيستاني : اگر اين وضع دو سال يا بيشتر ادامه دارد نمازش درآن جا تمام و روزه صحيح است و در راه شكسته است و اگر كمتر باشدحكم

مساله شماره 1 را دارد ( يعني اگر به مدت 6 ماه در يك سال يا سه ماه در چند سال اين مسافرت ها ادامه دارد نماز او در همه مسافرت هاحتي اگر براي

تفريح باشد تمام و روزه صحيح است ).

آيت الله صافي : نماز در بين راه و محل تحصيل تمام و روزه صحيح است.

آيت الله فاضل : بنا بر احتياط واجب شكسته است و نمي توانند روزه بگيرند.آيت الله مكارم : در صورتي كه براي يك ترم باشد شكسته است اما اگربراي

يك سال يا بيشتر باشد تمام است.

تذكر : در مواردي كه نظر مرجع تقليد به صورت احتياطوجوبي در مساله اي مطرح شده است مقلد مي تواند با رعايت فالاعلم

به مرجعي كه در آن مساله فتوا مي دهد مراجعه نمايد.

مائده آسمانی

بسم الله الرحمن الرحیم

سؤال: حكم نماز و روزه دانشجوياني را كه فاصله وطن آنها تا محل تحصيل بيش از 4فرسخ شرعي است و هر 2هفته يكبار،

يا بيش از ده روز يكبار به محل درس مي روند و برمي گردند و حداقل براي يك ترم چنين برنامه اي دارند، در محل تحصيل و بين راه بيان فرماييد.

جواب:

آيات عظام امام خميني و خامنه اي : نماز شكسته است و روزه صحيح نيست.

آيات عظام اراكي و گلپايگاني : نماز شكسته است و روزه صحيح نيست.

آيت الله بهجت : نماز را قصر به جا آورد و روزه او صحيح نيست.

آيت الله تبريزي : نمازش شكسته است و روزه اش را هم افطار مي كند.

آيت الله سيستاني : نمازش شكسته است و اگر قبل از ظهر برود روزه صحيح نيست.

آيت الله صافي : نماز در بين راه و محل تحصيل شكسته است و روزه صحيح نيست.

آيت الله فاضل : بنا بر احتياط واجب شكسته است و نمي توانند روزه بگيرند.

آيت الله مكارم : شكسته است.

سؤال: حكم نماز و روزه دانشجوياني را كه فاصله وطن آنها تا محل تحصيل بيش از 4فرسخ شرعي است و فقط 1روز در هفته به محل تحصيل مي روند و

برمي گردند و حداقل براي يك ترم چنين برنامه اي دارند در محل تحصيل و بين راه بيان فرماييد.

جواب:

آيات عظام امام خميني و خامنه اي : نماز شكسته است و روزه صحيح نيست.

آيات عظام اراكي و گلپايگاني : نماز تمام و روزه صحيح است.

آيت الله بهجت : نماز تمام و روزه آنان صحيح است.

آيت الله تبريزي : بنا بر احتياط بين نماز شكسته و تمام جمع مي كند و بنابر احتياط روزه بگيرد و چنانچه روزه گرفت قضا ندارد .

آيت الله سيستاني : نمازش شكسته است و اگر قبل از ظهر برود روزه صحيح نيست.

آيت الله صافي : نماز در بين راه و محل تحصيل تمام و روزه صحيح است.

آيت الله فاضل : بنا بر احتياط واجب شكسته است و نمي توانند روزه بگيرند.

آيت الله مكارم : نماز شكسته است.

سؤال: ما از تهران به قزوين رفته ايم و در آن جا سكونت داريم آيا نماز و روزه من الان در تهران كامل است يا شكسته ؟

جواب: چنان چه وطن قبلي شما تهران بوده و اكنون از سكونت در آن شهر اعراض كرده ايد نماز شما در تهران شكسته است .

و اگر قصد داريد كه مجددا هم در تهران زندگي نماييد تهران وطن شما است و نماز شما در آنجا تمام است.

سؤال: در مسافرتهايي كه از ده روز كمتر است يا ده روز مي شود مي توان روزه مستحبي يا نذري گرفت ؟

جواب: اگر نذر كرده باشد كه در سفر روزه بگيرد مانعي ندارد والا روزه در سفر صحيح نيست .

سؤال: كسي كه مسافر است اگر نذر كرده باشد كه روزه بگيرد، آيا مي تواند روزه بگيرد؟ يا اين كه نماز قضا بخواند و روزه قضا را بگيرد؟

جواب: اگر كسي نذر كند در سفر روزه بگيرد بايد روزه بگيرد ولي نمازش شكسته است .

اما اگر نذر كرده كه روز معيني را روزه بگيرد و در آن روز به سفر برود بايد قضاي روزه آن روز را به جا آورد .

مائده آسمانی

بسم الله الرحمن الرحیم

سؤال: مقداري نماز و روزه قضادارم آيا مي توانم در اين مورد كسي را اجيرنمايم ؟

جواب: وظيفه اين است كه بررسي كنيد و به مقداري كه يقين پيدا مي كنيد نماز از شما ترك شده است قضاي آنها را بجا آوريد،

زيرا شخص زنده نمي تواند براي قضاي نمازهاي خود كسي را اجير نمايد .

سؤال: هنگامي كه روزه مي گيرم ، به شدت سست مي شوم و نمي توانم كارهايي مثل درس خواندن را انجام دهم ، وظيفه من چيست ؟

جواب: اينگونه ضعف و سستي ها تقريبا" لازمه روزه وبراي نوع افراد پيش مي آيد و به خاطر آن نمي توان روزه را خورد مي توانيدسحر

از غذاي مقوي استفاده كنيد و ساعات خواب شب را كمي بيشتر نماييدتا در روز دچار مشكل نشويد .

سؤال: در كودكي به علت ضعيف بودن ، پدرم اجازه روزه گرفتن نمي داد و نمي دانستم كه بايد قضا شود، حال نسبت به قضاي آنها چه كار كنم ؟

جواب: هر مقدار از نماز و روزه ها كه در حال بلوغ نگرفته ايد بايد به تدريج قضاي آنها را انجام دهيد و از نظر احكام فرقي بين نماز و روزه قضا

با ادا نيست يعني همه چيزهايي كه در حال ادا بايد رعايت كنيد در قضاي آنها هم بايدرعايت نماييد.

سؤال: با توجه به اينكه در سن دو سالگي پدرم فوت كرد، آيا قضاي نماز و روزه اوبر من واجب است ؟

جواب: اگر پدر نماز خود را به جهت عذري كه داشته است به جا نياورده باشد برپسر بزرگتر واجب است كه بعد از مرگش به جا آورد يا براي او

اجير بگيرد وهمين طور اگر پدر روزه را به جهت مرض يا سفر انجام نداده باشد و در زمان حيات تمكن از انجام قضا را داشته باشد لازم است پسر

بزرگتر بعد از مرگ پدر قضا كند، ( توضيحالمسايل مراجع ، ص 717 - نظر آيت الله فاضل ). بنابراين اگر شما پسر بزرگ پدر هستيد،

وظيفه داريد كه نسبت به نماز و روزه هاي قضاي پدرتان كه يقين داريد بر عهده ايشان است اقدام نماييد ودر صورت شك تكليفي نداريد.

سؤال: ازابتداي بلوغ مدت شش سال بر اثر ناداني و بدون عذر شرعي روزه نمي گرفتم يك سال را هم بدون اين كه بدانم جنب هستم روزه گرفته ام ،

وظيفه من چيست ؟

جواب: روزه هايي را كه يقين داريد عمدا افطار كرده ايد بايد كفاره بدهيد و قضاي آن را نيز به جا آوريد ( كفاره افطار عمدي هر روز، شصت روز روزه و يا

اطعام شصت فقير است ) لازم به ذكر است كه اداي كفارات مشروط به تمكن است و درصورت عدم تمكن بايد استغفار كند و هرگاه توانست به جا آورد .

روزهايي كه جنب بوده ايد و نمي دانسته ايد كه جنب هستيد اگر روزه گرفته باشيد قضا ندارد.

سؤال: به علت كم رويي شبي نتوانستم غسل جنابت بكنم ، لذا عمدا يك روز ماه رمضان راروزه نگرفتم ، قضاي آن و كفاره آن چگونه است ؟

جواب: شما بايد در آن شب تيمم بدل از غسل جنابت مي كرديد و بعدا غسل به جاي مي آورديد و روزه شما هم صحيح بود .

ولي اگر عمدا غسل نكرده ايد و يا تيمم نكرده ايد بايد قضاي آن روزه را بگيريد و كفاره آن را بدهيد .كفاره آن عبارت است از شصت روز روزه گرفتن

كه 31 روز آن بايد پشت سرهم باشد و يا شصت مسكين طعام بدهيد كه به هر مسكين يك مد طعام ( 750 گرم گندم يا آرد و ... ) داده شود .

اگر هم اكنون توان اداي كفاره را نداريد هرگاه توانستيد ولو تدريجا آن را بپردازيد.

سؤال: كسي كه مي خواهد روزه قضا بگيرد مي تواند نيت روزه مستحبي نيز بكند؟

جواب: نيت روزه قضا را نمي توان با چيز ديگر مخلوط نمود .بلي مي توان در روزهايي كه روزه مستحب است ، روزه قضا گرفت و ان شاالله خداوند

ثواب هر دو را عنايت مي فرمايد.

مائده آسمانی

بسم الله الرحمن الرحیم

سؤال: تكليف نماز و روزه هايي كه در اثر جهالت قضا شده ، چيست ؟

جواب: نماز و روزه هايي كه انسان نخوانده بايد قضا كند چه از روي جهالت باشد چه علم.

سؤال: كسي كه روزه هاي قضا دارد ولي قضاي همه آنها براي او سخت است چه تكليفي دارد؟

جواب: قضاي روزه و نمازي كه از انسان فوت شده واجب است ؛ البته كار آساني نيست ولي با برنامه ريزي تدريجي مي توان آن را انجام داد؛

مثلاً هفته اي يك روز يا دو روز و يا در روزهاي كوتاه زمستان و پاييز مي توان روزه گرفت . و با هر نمازيك نماز قضا بجاي آورد، در هر صورت

( نابرده رنج گنج ميسر نمي شود ) رمز رسيدن به مقام عبوديت پروردگار و انس با او مجاهدت هايي است كه فرد براي انجام وظيفه خود انجام مي دهد.

سؤال: مدت 13 سال روزه نگرفته ام ، كفاره آن چقدر است و اگر قدرت پرداخت آن را نداشتم تكليف چيست ؟

جواب: كفاره هر روزه عمد، گرفتن شصت روز روزه يااطعام شصت فقير به نحو تخيير مي باشد .براي اطعام به هر فقير مي توانيد يك مد طعام

( تقريبا 750 گرم گندم يا آرد و ...) بدهيد .و در صورتي كه شخص 60 فقير را بشناسد شخصا به آنها مي دهد و اگر نشناسد از طريق كميته امداد

امام خميني ( ره ) و يا امام جماعت مسجد محل مي تواند اقدام نمايد .كسي كه قادر به اداي كفاره نيست بايد استغفار كند و هرگاه توانست آنها

را ادا نمايد هر چند تدريجا باشد.

سؤال: حكم استمنا در ماه رمضان وباقي ماندن برجنابت تا اذان صبح چيست ؟ قضا وكفاره آن چگونه است ؟

جواب: استمنا در هر حال حرام است و موجب بطلان روزه مي شود .و اما كيفيت قضاي روزه ها : مواردي كه روزه خود را با استمنا و يا باقي بودن

بر جنابت تا اذان صبح باطل كرده ايد حتما بايد قضا كنيد واگر به مساله واقف بوده ايد يعني مي دانسته ايد كه اين كار موجب بطلان مي شود كفاره نيز دارد،

يعني براي هر روز شصت روز روزه و يا اطعام شصت فقير، ولي اگر مساله را نمي دانسته ايد و در يادگيري كوتاهي نكرده ايد در اين صورت تنها قضاي

روزه ها بر شما واجب است و نيز اگرمدتي مساله را نمي دانسته ايد و مدتي مي دانسته ايد تنها براي زماني كه مطمين هستيد مساله را مي دانسته ايد

بايد كفاره بدهيد .لازم به ذكراست كفاره نيز مشروط به تمكن است × يعني اگر از روزه گرفتن ( آن هم 31 روز پشت سرهم ) متمكن باشد و يا قدرت مالي

براي اطعام فقرا داشته باشد، در غير اين صورت به اندازه اي كه مي تواند بايد انجام دهد و استغفار نمايد .نكته ديگر در مورد استمنا اين است كه اگر

مي دانسته ايد اين عمل حرام است و روزه را باطل مي كند در اين صورت كفاره جمع واجب است × يعني هم بايد شصت روز روزه بگيريد و هم شصت فقير

را اطعام كنيد .البته اين مورد هم مشروط به تمكن است . ميزان كفاره نيز در مورد اطعام براي هر نفر 750 گرم گندم ، جو، آرد و ... است .

سؤال: به علت كم رويي شبي نتوانستم غسل جنابت بكنم ، لذا عمدا يك روز ماه رمضان راروزه نگرفتم ، قضاي آن و كفاره آن چگونه است ؟

جواب: شما بايد در آن شب تيمم بدل از غسل جنابت مي كرديد و بعدا غسل به جاي مي آورديد و روزه شما هم صحيح بود .

ولي اگر عمدا غسل نكرده ايد و يا تيمم نكرده ايد بايد قضاي آن روزه را بگيريد و كفاره آن را بدهيد .كفاره آن عبارت است از شصت روز روزه گرفتن

كه 31 روز آن بايد پشت سرهم باشد و يا شصت مسكين طعام بدهيد كه به هر مسكين يك مد طعام ( 750 گرم گندم يا آرد و ... ) داده شود .

اگر هم اكنون توان اداي كفاره را نداريد هرگاه توانستيد ولو تدريجا آن را بپردازيد.

پرسش ها و پاسخ هاي فقهي پيرامون روزه

کاربران حاضر