55- پيوسته به ياد آن حضرت بودن و به آدابش عمل كردن

در حديثي كه رئيس المحدثين شيخ صدوق در كتاب كمال الدين به سند خود از مسعدة بن صدقة از حضرت ابي عبدالله امام صادق عليه السلام از پدرانش از اميرالمؤمنين عليه السلام آورده كه آن حضرت بر فراز منبر در شهر كوفه فرمود:

خدايا! همانا به ناچار زمين تو را حجتي از سوي تو بر خلقت بايد، كه آنان را به دين تو هدايت كند و علم تو را به ايشان بياموزد، تا حجت تو باطل نشود، و پيروان ايشان گمراه نگردند پس از آن كه هدايتشان كرده اي، (آن حجت ) يا آشكار است كه اطاعت نشود يا مخفي و در انتظار باشد، اگر شخص او از مردم در حال صلح و متاركه با مخالفين (هدايت شدنشان )غايب ماند ، به درستي كه علم و آداب او در دل هاي مؤمنين ثبت است كه آنان به آنها عمل مي كنند . (1)



56- اينكه بدنت نسبت به آن جناب (ع) خاشع باشد

علي بن طاووس دركتاب جمال الاسبوع به سند خود از محمد بن سنان از امام صادق عليه السلام در دعاي روز جمعه روايت آورده، وما آن را در كتاب ابواب الجنات في آداب الجمعات ياد كرده ايم :

خدايا من به درگاه تو تقرب مي جويم با دلي خاضع و به سوي وليت با بدني فروتن، و به امام هدايت كننده با قلبي متواضع ... (2)

كه دلالت دارد بر حصول تقرب به خداي عزوجل با خشوع و فروتني بدن براي ولي او عليه السلام. و منظور از «ولي» در اينجا به قرينه ياد كردن امامان عليهم السلام و به قرينه اين كه اين تعبير در چندين دعا و حديث از مولايمان حضرت حجت عليه السلام روايت آمده همان امام زمان عليه السلام است .


ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
(1) كمال الدين ، 1/ 302 ، باب 26 ، ذيل ح11
(2) جمال الاسبوع ، 230

57ـ مقدم داشتن خواسته آن حضرت بر خواسته خود

روايتي است از فاضل محدث نوري در كتاب نفس الرحمن به نقل از كتاب امالي شيخ طوسي به سند خود از منصور بزرج آورده كه گفت : به حضرت ابي عبدالله امام صادق عليه السلام عرضه داشتم:

اي سرور من چه بسيار از شما ياد سلمان فارسي را مي شنوم؟ فرمود: مگو سلمان فارسي ، بگو سلمان محمدي (ص) آيا مي داني چرا بسيار از او ياد مي كنم ؟ عرض كردم: نه فرمود:

براي سه صفت : يكي : مقدم داشتن خواسته اميرمؤمنان عليه السلام بر خواسته خودش. دوم : دوست داشتن فقرا، و برگزيدن آنها بر اهل ثروت و مكنت، و سوم: دوست داشتن علم و علما، همانا سلمان بنده صالح درستكار مسلماني بود، و از مشركين نبوده است . (1)


58 ـ احترام كردن نزديكان و منسوبين به آن حضرت عليه السلام

خواه قرابت و خويشاوندي و وابستگي آنان جسماني باشد و خواه روحاني، مانند سادات علوي، علماي ديني و برادران ايماني، زيرا كه احترام و تجليل ايشان در حقيقت احترام و توقير آن جناب است ، و اين چيزي است كه از نحوه معاشرت و آداب خردمندان مشاهده مي كنيم،

كه شيوه آنان چنين است كه فرزندان و برادران و نزديكان اشخاص بزرگ را به خاطر تعظيم و بزرگداشت آن اشخاص بزرگ احترام و تجليل مي كنند و تفاوت مراتب احترام و توثير ايشان از جهت تفاوت مراتب منسوبين مي باشد، و چنين مي دانند كه احترام و تعظيم شان در حقيقت به آن اشخاص بزرگ بر مي گردد، و ترك كردن احترام و توثير ايشان را سبك شردن شأن و شخصيت آن اشخاص مي دانند و اين چيزي است كه هيچ عاقلي در آن ترديد نمي كند و امامان ما عليهم السلام در تعدادي از احاديثي كه از ايشان روايت شده بر اين معني دلالت فرموده اند.


59ـ بزرگداشت اماكني كه به قدوم آن حضرت زينت يافته اند

مانند مسجد سهله ، مسجد اعظم كوفه و سرداب مبارك در شهر سامره و مسجد جمكران و غير اين ها از مواضعي كه بعضي از صلحا آن حضرت را در آنجاها ديده اند، يا در روايات آمده كه آن جناب در آنجا توقف دارد، مانند مسجد الحرام، و تعظيم و احترام ساير چيزهايي كه به او اختصاص دارد و منتسب مي باشد، مانند نام ها و القاب و كلمات و توقيعات و لباس هاي آن حضرت عليه السلام و كتاب هايي كه احوالات آن بزرگوار و آنچه متعلق به اوست در آنها ياد گرديده ، و مانند اين ها ...


ـــــــــــــــــــــــــــــ
(1) بحار الانوار، 22/ 227، ح33

60. وقت ظهور را تعيين نكردن و تكذيب وقت گذاران

دعايي كه از آن حضرت عليه السلام به دست شيخ عمْري قدس سره رواي رسيده چنين آمده است:

خدايا تو عالمي بدون تعليم به آن وقتي كه صلاح امر (حكومت) ولي تو است، در اين كه به او فرمان دهي امر خود را اظهار نمايد وپرده (غيبتش) را كنار زند، پس مرا بر (انتظار) آن صبر ده تا دوست ندارم آنچه به تأخير انداخته اي جلو بيفتد و آنچه را تعجيل بخواهي من به تأخيرش مايل نباشم، و هر چه تو در پرده قرار داده اي افشايش را نطلبم، و در آنچه نهان ساخته اي كاوش ننمايم، و در تدبير امور جهان با تو (كه همه مصالح را مي داني) به نزاع نپردازم ...»

و در غيبت نعماني به سند خود از محمد بن مسلم آورده كه گفت: حضرت ابوعبدالله امام صادق عليه السلام فرمد:

«اي محمد هر كس تعيين وقتي را ازما به تو خبر دهد بدون ترديد او را تكذيب كن، زيرا كه البته ما براي هيچ كس وقتي را تعيين نميكنيم. »(1)

و از ابوبكر حضر مي آورده كه گفت: شنيدم حضرت ابي عبدالله امام صادق عليه السلام مي فرمود:

«همانا ما براي اين امر وقتي تعيين نميكنيم .»(2)


61. تكذيب كردن مدعيان نيابت خاصه از آن حضرت عليه السلام در زمان غيبت كبري

شيعه اماميه متفقند كه با فوت شيخ جليل علي بن محمد سمري وكالت منقطع شده و نيابت خاصه ختم گرديده است، شيخ سمري چهارمين تن از نواب چهارگانه است كه در زمان غيبت صغري مرجع شيعيان بوده اند، وپس از درگذشت سمري تا زمان ظهور حضرت حجت عليه السلام نايب خاصي از آن حضرت درميان شيعيانش نخواهد بود ، ومرجع شيعيان در زمان غيبت كبراي آن جناب علماي عامل هستند كه حافظ احكام الهي مي باشند و هركس نيابت خاصه را ادعا كند دروغگو و مردود است، بلكه اين مطلب از ضروريات مذهب اماميه است كه به آن شناخته مي شوند، وهيچ يك از علماي ما در اين باره مخالفت ننموده است.


ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
(1) غيبت نعاني، 155
(2) همان.

62- درخواست ديدار آن حضرت با عافيت و ايمان

اين كه از خداي عزوجل مسئلت نمايي كه ديدار مولايمان صاحب الزمان -عليه السلام- را در حال عافيت و ايمان به تو روزي فرمايد، پس در اينجا دو مطلب مورد بررسي قرار ميگيرد :

يكي : استحباب طلب نايل شدن به ديدار آن حضرت عليه السلام در زمان ظهورش از خداي منان.

دوم: اين كه از خداي متعال مسئلت نمايي كه آن ديدار را در حالي كه عافيت و ايمان داشته باشي به تو روزي فرمايد.

آنچه در دعاهايي كه امامان عليه السلام به شيعيان تعليم فرموده اند تا در زمان غيبت خوانده شود آمده، چنان كه در دعاي عهدي كه از امام صادق عليه السلام روايت گرديده است :

« اللهم ارني الطلعة الرشيدة و الغرة الحميدة» ؛(1)  خدايا! آن طلعت رشيد و آن چهره نازنين را به من بنماي .... .

و در دعاي عمري كه از حضرت صاحب الامر عليه السلام روايت شده چنين آمده:

« اللهم إني اسئلك أن تريني ولي أمرك ظاهرا نافذ الامر» ؛ (2) خدايا از تو مسئلت دارم كه ولي امرت را به من بنمايي در حالي كه فرمانش نافذ باشد ...


63ـ اقتدا و تأسي جستن به اخلاق و اعمال آن حضرت عليه السلام

پيروي كردن از آن جناب و الگو قرار دادن او در اخلاق و اعمال در آنچه مؤمن به حسب حال خود مي تواند انجام دهد، معني تشيع و حقيقت مأموم بودن همين است، و كمال ايمان و تماميت موالات امام و همراهي با او در روز قيامت و مجاورت با حضرتش در بهشت با اين كار انجام مي شود.

چنان كه در نام اميرالمؤمنين عليه السلام به عثمان بن حنيف فرماندار بصره از سوي آن حضرت چنين آمده :

توجه كنيد كه هر مأمومي را امامي (و هر رهروي را رهبري) است كه به او اقتدا مي كند و از نور علمش برخوردار مي گردد ... (3)

و در روضه كافي از حضرت زين العابدين عليه السلام آمده كه فرمود:

براي هيچ قرشي و عربي حسب و افتخاري نيست مگر به تواضع، و هيچ كرامتي نيست جز به تقوي، و عملي نيست مگر به نيت ، و عبادتي نيست جز به تفقه و درست فهميدن، آگاه باشيد كه مبغوض ترين مردم نزد خداوند كسي است كه به سنت و مذهب امامي بوده باشد و به اعمالش اقتدا نكند . (4)



ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
(1) بحار الانوار، 102 / 111
(2) بحار الانوار، 102/ 90
(3) نهج البلاغه ، بخش نامه ها.
(4) روضه الكافي  234، ح312

64 - حفظ زبان از غير ياد خداوند و مانند آن

شيخ صدوق در كتاب كمال الدين در خبر صحيحي از جابر از مولايمان حضرت ابوجعفر باقر عليه السلام روايت آورده كه فرمود:

زماني بر مردم فرا مي رسد كه امام آن ها از نظرشان غايب مي شود، خوشا به حال آن كساني كه در آن زمان بر امر ما ثابت بمانند، كم ترين چيزي كه از ثواب به آنها مي رسد اين كه خداوند ـ جل جلاله ـ آنان را ندا مي كند و  مي فرمايد:

اي بندگان و كنيزان من به سر من ايمان آورديد و غيب مرا باور داشتيد، پس بشارت باد شما را به نيكي و ثواب از من كه شما به حق بندگان و كنيزان من هستيد، از شما مي پذيرم و شما را عفو مي كنم و گناهانتان را مي آمرزم و به سبب شما باران به بندگانم مي رسانم و بلا را از آن ها دفع مي كنم ، اگ رشما نبوديد عذاب خود را بر آن ها نازل مي كردم .

جابر گويد : عرضه داشتم: اي زاده رسول خدا صلي الله عليه و اله بهترين كاري كه مؤمن در آن زمان انجام دهد چيست ؟

فرمود : حفظ زبان و خانه نشيني . (1)


65ـ نماز آن حضرت (عج)

در كتاب هاي متعدد و به طرق معتبري روايت آمده است، از جمله : در آخر فصل بيست و نهم از كتاب جمال الاسبوع سيد بن طاووس چنين گويد:

نماز حجت قائم عليه السلام دو ركعت است ، در هر ركعت سوره حمد را تا «اياك نعبد و اياك نستعين » مي خواني سپس صد بار مي گويي : « اياك نعبد و اياك نستعين » ، آنگاه بقيه سوره حمد را مي خواني ، و بعد از آن سوره اخلاص «قل هو الله » را يك بار مي خواني . و پس از نماز دعاي « اللهم عظم البلاء ... » را مي خواني.

و از جمله در كتاب جنة المأوي به نقل از كتاب تاريخ  قم تأليف شيخ فاضل حسن بن محمد از كتاب مونس الحزين شيخ ابوجعفر محمد بن بابويه ، در باب بناي مسجد جمكران آورده، و حكايتي طولاني براي آن ذكر نموده و در آنجا گفته:

امام مهدي (عج) اين نماز را به گونه خاصي امر فرموده، به اين كه :

دو ركعت نماز بگزارد، و در هر ركعت سوره فاتحه الكتاب (حمد) را بخواند و چون به آيه «اياك  نعبد و اياك نستعين » رسيد آن را صد بار تكرار كند، سپس سوره حمد را تا به آخر بخواند، و در ركوع و سجود هفت بار تسبيح بگويد، و چون نماز را تمام كرد تهليل بگويد، و تسبيح حضرت زهرا عليها السلام بگويد .

و چون از آن فراغت يافت سجده كند  و صد بار بر پيغمبر (ص) صلوات فرستد، سپس گفته :

و اين نقل از لفظ مبارك امام عليه السلام است كه : فمن صلاها فكانما صلي في البيت العتيق ؛

هر كس اين دو ركعت نماز را بگزارد چنان است كه دو ركعت نماز در كعبه گزارده باشد . (2)


ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
(1) كمال الدين ، 1 / 330
(2) جنة المأوي ، 230، حكايت 8